نامهای گیاه :

لاتین :

Apium graveolens

فارسی :کرفس

عربی :کرفس، نبطی

انگلیسی :

Celery, Marsh parsley

فرانسه :

Celeri, Ache, Achedes marais

مشخصات گیاهی :

گیاهی دو ساله یا پایا،با نام علمی Apium graveolens از خانواده Apiaceae که ارتفاع آن به 80ـ40 سانتی‌متر می‌رسد. با

ریشه‌های عمودی و دوکی شکل، ساقه‌ها غالباً متعدد، ایستاده، توخالی، تقریباً زاویه‌دار، سبز با شاخه‌های ضخیم و کم و بیش

گوشتی می‌باشند. برگها گوشتی، ضخیم با تقسیمات ته‌شانه‌ای با 5 قطعه واژ مثلثی، گلها سفید و مجتمع در چترهای بدون

پایه، میوه تقریباً کروی، دو قسمتی و فندقه با پنج پهلوی نازک هستند.

اندام دارویی :

میوه‌های رسیدۀ گیاه و ساقه استفادۀ داروئی دارد. میوه‌ها به رنگ قهوه‌ای، بیضوی، بدون بال دارای خطوط برجسته و سفید و

دارای دو زائده شاخک مانند می‌باشند. میوه‌های کرفس دارای عطر مخصوص و مزه متمایل به تلخ است .

دامنه انتشار :

گیاه در قاره‌های آسیا، اروپا، آمریکا و آفریقا کشت داده می‌شود. در ایران در سمنان، کوه پیغمبر، دره گز، زابل در سیستان و

بلوچستان و مکران پراکندگی دارد .

مواد متشکله :

مهمترین مواد مؤثر میوه‌های کرفس، روغن فرار آن است. از جمله ترکیبات مهم اصلی موجود در اسانس کرفس، لیمونن به مقدار

60 درصد و سلینن (Selinene) به مقدار 10 درصد می‌باشد. از دیگر مواد متشکله اسانس گیاه پاراسمین، بتا ـ تریپنئول، بتاپینن،

آلفا ـ سانتالول ( (، n ـ بوتیل فتالید، سدانولید (Sedanolide)، کومارینهای C ـ پرنیلی مانند اوستنول (Osthenol)، آپیگراوین (

Apigvavin)، سه‌لرین (Celerin) و فورانوکومارینهائی مانند آپیومتین (Apiumetin) را می‌توان نام برد.میوه‌های کرفس همچنین

حاوی فلاونوئید از جمله آپی‌ئین و ایزوکورسیترین می‌باشد

خواص درمانی :

از کرفس به عنوان آرامبخش، ضد عفونت ادراری و درآرتریت روماتوئید بعنوان داروی ضد التهاب استفاده می‌شود. در طب گذشته

بعنوان مدر و ضد نفخ مورد استفاده قرار داشته است .

آثار فاماکولوژیکی :

میوه‌های کرفس به علت درصد بالای اسانس دارای خاصیت ضد اسپاسم بوده و به علت دارا بودن n ـ بوتیل فنالید و متیل فنالیدها

دارای خاصیت سداتیو می‌باشد. آپیول موجود در اسانس دارای خاصیت مدری و بعضی از کومارینهای موجود در گیاه دارای خاصیت

آرامبخش می‌باشد. بواسطه حضور فتالدئید اثرات ضد گرفتگی عضله و آرام بخشی دارد و به واسطه آپی‌ژنین اثرات مهارکنندگی

تجمع پلاکتی دارد.